Horlama Tedavisinde
14 Yıllık Deneyim
Bizi Arayın
Bize Ulaşın

Bademcik Nedir? Bademcik Ameliyatı Sonrası Yapılması Gerekenler

Bademcik Nedir? Bademcik Ameliyatı Sonrası Yapılması Gerekenler

Bademcik, boğazımızın arkasında bulunan küçük oval şekilli yapılardır. Bademcikler lenfatik sistemin bir parçasıdır ve genel sağlığımızda önemli bir rol oynar. Biri ağzın arkasında olmak üzere iki bademcik var.

Bademciklerin boyutları kişiden kişiye değişir.

Normalde bademciklerinizi ağzınızı geniş açarak ve aynaya bakarak görebilirsiniz. Bunlar, ağzın yanlarında ve arkasında görebileceğiniz iki etli yumrudur.

Bademciklerin daha önce hiçbir işlevi olmadığı ve insan vücudunun eski bir parçası olduğu düşünülüyordu. Şu an bu algının aksine, bademciklerin insan vücudunda önemli işlevleri olduğu kanıtlanmıştır.

Bademciklerin temel işlevi, soluyabileceğiniz mikropları (bakteri ve virüsleri) hapsetmektir. Bademciklerde bulunan bağışıklık hücrelerinin ürettiği antikor adı verilen proteinler; mikropları öldürmeye, boğaz ve akciğer enfeksiyonlarını önlemeye yardımcı olur.

Bademcik Ne İşe Yarar?

Bademcik, küçük bir organ olmasına rağmen bağışıklığımızın korunmasında önemli rol oynar. Bademcikler, tıpkı kalecilerin bir futbol maçında yaptığı gibi, yabancı cisimlerin akciğerlere ulaşmasını önlemeye yardımcı olur. Bademcik, bakteri ve virüs gibi mikroorganizmaları filtreleyebilme özelliğine sahiptir. Bademciklerde bulunan bağışıklık hücreleri, mikropları yok etmeye ve boğaz / akciğer enfeksiyonlarını uzak tutmaya yardımcı olan antikorlar üretir.

Amerikan Otolarengoloji Akademisi, boğazın arkasındaki bu küçük şişliklerin bağışıklık sistemimizdeki ilk savunma hattı olarak hareket ettiğini belirtiyor. Ayrıca solunan patojenlere (hastalığa neden olan her türlü organizma ve madde) karşı savunmamız olarak kabul edilir.

Bademciklerle İlgili Bazı Hastalıklar

1. Bademcik İltihabı (Bademcik Enfeksiyonu)

Bademcik iltihabı, bademciklerin enfeksiyonudur. Bu iltihabın en yaygın semptomu boğaz ağrısıdır. Boğaz ağrısının dışında ayrıca aşağıdaki semptomlara da sahip olabilirsiniz:

  • Öksürük
  • Yüksek ateş
  • Baş ağrısı
  • Yutkunurken ağrı
  • Yorgunluk
  • Mide bulantısı
  • Şişmiş boyun bezleri

İrin, genişlemiş bademciklerde beyaz lekeler olarak görünebilir. Semptomlar tipik olarak 2-3 gün içinde kötüleşir ve ardından genellikle bir hafta içinde kademeli olarak geçer. Bademcik iltihabının çoğu vakasına virüsler neden olur. Bazıları mikroplardan (bakteriler) kaynaklanır.

2.Glandüler Ateş (Enfeksiyon Mononükleoz)

Enfeksiyon mononükleoz yani glandüler ateş, Epstein-Barr virüsünden kaynaklanır. Diğer semptomlara ek olarak şiddetli bir bademcik iltihabına neden olma eğilimindedir.

3. Quinsy

Peritonsiller apse olarak da bilinen quinsy, bakteriyel bir enfeksiyon nedeniyle bademcik yanında bir apse oluştuğu nadir bir durumdur. Genellikle sadece bir tarafta gelişir. Bir bademcik iltihabını takip edebilir veya kendiliğinden ortaya çıkabilir. Etkilenen taraftaki bademcik şişmiş veya normal görünebilir. Ancak iltihap oluştukça orta hatta doğru itilir ve bademcik yanındaki apse büyür. Quinsy çok acı vericidir ve kendinizi çok kötü hissetmenize neden olabilir. Antibiyotik ilaçlarla tedavi edilir; bununla birlikte, irinin ayrıca genellikle küçük bir operasyonla boşaltılması gerekir.

4. Bademcik Kanseri

Bu nadir görülen bir kanserdir. Sigara içenlerde ve çok alkol tüketenlerde daha yaygındır.

Bademcik Tedavileri

1. Antibiyotikler

Bakteriyel enfeksiyona bağlı bademcik iltihabı antibiyotiklerle tedavi edilebilir.

2. Apse Drenajı (Sıvıyı Boşaltma)

Bir peritonsiller apse, enfeksiyonun boşalmasına ve iyileşmesine izin vermek için genellikle bir iğne ile delinmelidir.

3. Tonsillektomi

Bademciklerin çok büyük olduğu veya tekrar tekrar enfekte olduğu durumlarda, bunları çıkarmak için ameliyat gerekli olabilir.

Bademciklerimin Alınmasına İhtiyacım Var Mı?

Bazı durumlarda bademciklerinizi aldırmanız tavsiye edilebilir. Özellikle sık ve şiddetli bademcik iltihabı geçiriyorsanız. 

Bu şu anlama gelir:

Önceki yıl içinde yedi veya daha fazla bademcik iltihabı vakası, önceki iki yılın her birinde bu tür beş veya daha fazla vaka veya önceki üç yılın her birinde bu tür üç veya daha fazla vaka.

Bademcik iltihabı nöbetleri günlük rutininizi etkiler. Örneğin, işten veya okuldan izin almanızı gerektirecek kadar ciddidir. Bu nedenle aynı zamanda adenoidler (geniz eti) de çıkarılabilir. Bademcikler alınırsa, boğaz enfeksiyonları tam olarak önlenemez. Bununla birlikte, sayılarının ve şiddetlerinin azaltılması için size iyi bir şans verir. Ayrıca, quinsy geliştirme riski azalır. Daha önce sık sık bademcik iltihabı geçiren birçok insan, bademciklerini aldırdıktan sonra kendilerini daha iyi hissettiklerini söylemektedir.

Ayrıca hava yolunuzu kısmen tıkayan büyük bademcikleriniz varsa, bu, obstrüktif uyku apne sendromu adı verilen bir duruma katkıda bulunan bir faktör olabilir.

Bademcik Ameliyatı Nedir?

Bademciklerin alınması için yapılan ameliyat, bademcik ameliyatı olarak bilinir. Lenf bezleri de çıkarılırsa, ameliyata adeno-tonsillektomi adı verilir. Genellikle çocukluk döneminde yapılır, ancak bazı yetişkinler de bu prosedürü geçirir. Doktorlar genellikle bademciklerin şiddetli ve sık enfeksiyona neden olduğu ve normal rutininizi etkileyen durumlarda bademciklerin çıkarılmasını tavsiye eder. Bademciklerin alınması, boğaz enfeksiyonlarının tam olarak önlenmesini garanti etmese de, enfeksiyonların sayısını ve ciddiyetini azaltmaya yardımcı olur.

Bademciklerin yakınında apselerin oluşmasına neden olan bakteriyel bir enfeksiyon olan Quinsy gibi nadir durumlarda gelişme riski de bademcik ameliyatı sonrasında azalmaktadır. Çoğunlukla, bademciklerde sık sık enfeksiyon nöbeti geçiren kişiler, bademciklerin alınmasından sonra kendilerini daha iyi hissetmeye başlar.

Bademcikler ayrıca solunum yolunu kısmen tıkayabilen ve obstrüktif uyku apne sendromu adı verilen bir uyku bozukluğuna neden olabilecek büyük bademciklere sahip olduğu veya bademcik kanseri teşhisi konduğu durumlarda da alınır.

Ameliyat yaklaşık 30 dakika ile 1 saat arasında sürer, ancak anestezinin başlama ve bitme süresi ile birlikte birkaç saati bulur.

Bademcik Ameliyatı Sonrası

Bademciklerinizi aldırdıktan sonra ağzınızın ve boğazınızın farklı görünmesi normaldir. 

Bademciklerinizi aldırdıktan sonra aşağıdaki beş yaygın değişikliği görmeyi bekleyebilirsin:

1. Şişmiş Dil

Bademcik ameliyatını takip eden ilk birkaç günde dil şişmesi oldukça yaygındır. Ne kadar şişlik yaşayabileceğiniz değişkenlik gösterebilir, ancak biraz şişlik bekleyebilirsiniz.

2. Şişmiş Uvula

Uvula, ağzınızın çatısından sarkan çan şeklindeki küçük bir organdır. Uvulanızın şişmesi, bademcik ameliyatından sonra, dilin şişmesi ile aynı nedenden dolayı meydana gelebilir.

3. Beyaz Kabuklar

Bademcik ameliyatı sonrası bademcik yataklarının beyaz veya sarı bir filmle kaplı gibi görünmesi normaldir. Bu endişe verici değildir ve genellikle beş ila 10 gün içinde geçer.

4. Ağız Kokusu

Bademcik ameliyatını takiben ağız kokusu yaygındır. Bu belirti, ağzınız iyileşmeye devam ettikçe zamanla düzelecektir.

5. Kanama

Bazı kişilerde bademcik ameliyatı sonrası kanama olur. Genellikle ameliyattan 4 - 8 gün sonra olur, ancak ameliyattan yaklaşık 3 haftaya kadar herhangi bir zamanda ortaya çıkabilir.

Bademcik Ameliyatı Sonrası Yapılması Gerekenler

Bademcik ameliyatından sonra, kanamanız varsa (az miktarda), buzlu su içip oturun ve dinlenin. Durmayan çok miktarda kanamanız varsa, derhal acil servise gidin.

Bademcik bölgelerinizden kanama riskini önlemek veya azaltmak için aşağıdakileri yapın:

  • Ameliyattan sonra boğazınız iyileşirken sigara içmeyin veya dumanlı ortamlara girmeyin. Duman boğazınızın ağır şekilde kanamaya başlamasına neden olabilir.
  • Bir torba ezilmiş buzu bir havluya sarın ve belirtildiği gibi boynunuza yerleştirin.
  • Duş alırken, banyo yaparken veya yüzünüzü yıkarken çok sıcak su kullanmaktan kaçının.
  • Baharatlı veya keskin kenarlı (cips gibi) yiyecekler yemekten kaçının.
  • Sert gargara yapmaktan veya diş fırçalamaktan kaçının. Dişlerinizi nazikçe fırçalayın ve doktorunuzun belirtiği gibi ağzınızı çalkalayın.
  • Öksürmemeye, hapşırmamaya veya burnunuzu sümkürmemeye çalışın. 
  • Soğuk algınlığınız veya alerjiniz varsa, doktorunuza danışın. Hapşırma veya alerji tedavisi için ilaç önerebilir.

Bademcik Ameliyatı Sonrası Beslenme

Ameliyattan sonra yeterince sıvı içmeniz önemlidir. İyileşmenizi bir an önce tamamlamak, kanama riskini azaltmak ve sıvı kaybını önlemek için bunu yapın.

  • Ameliyattan sonra birkaç gün sıvı diyet veya yumuşak gıda diyeti uygulamanız gerekecektir. Sık sık buzlu şeker yiyin ve su, elma veya üzüm suyu ve alkolsüz içecekler gibi soğuk sıvılar için.
  • Portakal suyu veya greyfurt suyu içmeyin. Narenciye boğazına zarar verebilir.
  • Mideniz rahatsız değilse elma püresi, dondurma ve patates püresi gibi yumuşak ve sade yiyecekler yiyebilirsiniz. Yumuşak yiyecekleri kolayca yedikten sonra yavaş yavaş katı yiyecekler yemeye başlayabilirsiniz.
  • Soğuk sıvılar ve yiyecekler boğazınızı rahatlatmaya yardımcı olur.
  • Boğazınızda kalın mukus problemi yaşıyorsanız süt ve süt ürünlerinden kaçının. Bu, ameliyat bölgelerinize zarar verebilecek şekilde öksürmenize neden olabilir.

Tüm bunlara ek olarak:

  • Havayı nemlendirmek ve boğazınızı rahatlatmak için evinizde soğuk bir nemlendirici kullanın.
  • Ameliyattan sonra 7 - 10 gün dinlenin ve aktivitenizi sınırlayın. Tamamen iyileşmeniz 2 - 3 hafta sürebilir.
  • Soğuk algınlığı, boğaz ağrısı veya grip olan insanlardan uzak durun. Ameliyattan sonra daha kolay hastalanabilirsiniz.
  • Ne zaman tekrar araba kullanabileceğinizi veya işe dönebileceğinizi doktorunuza sorun.

Bademcik Ameliyatı (Tonsillektomi) Komplikasyonları Nelerdir?

Tüm ameliyatlarda olduğu gibi bademcik ameliyatında da çok fazla risk vardır. Örneğin, bu ameliyatın bazı komplikasyonları arasında ameliyat bölgesinde şiddetli kanama, enfeksiyon ve anestezik reaksiyonlar bulunur.

Bu nedenle, bademciklerinizi aldırmadan önce, doktorunuzla açık bir şekilde işlemin ayrıntılarını, ameliyat sonrası bakım ve iyileşme de dahil olmak üzere bademcik ameliyatının risk ve faydalarını konuşun.

Bademcik Ameliyatı İle İlgili En Çok Sorulan Sorular

1- Bademcikler Neden Şişer?

Bademcikler virüs ve bakteriler tarafından enfekte olduğunda şişerler. Şişmiş bademcikler bademcik iltihabı olarak bilinir.

2- Bademcik Şişmesine Neden Olan Virüsün Belirtileri Nelerdir?

Bademcik şişmesinin yaygın belirtileri ve semptomları aşağıdakileri içerir:

  • Kırmızı, şişmiş bademcikler
  • Bademciklerde beyaz veya lekeler
  • Boğaz ağrısı
  • Zor veya ağrılı yutma
  • Ateş
  • Cızırtılı veya boğuk bir ses
  • Ağız kokusu
  • Karın ağrısı
  • Boyun ağrısı veya sert boyun
  • Baş ağrısı

3- Bademcik Şişmesine Ne İyi Gelir?

Şişmiş bademciklerinize bir virüs neden oluyorsa, aşağıdakiler rahatsızlığınızı hafifletebilir ve iyileşmenize yardımcı olabilir. 

  • Çok dinlenmek
  • Oda sıcaklığında su veya seyreltilmiş meyve suyu gibi içecekler içmek
  • Tavuk çorbası veya et suyu içmek
  • Her gün üç - beş kez ılık tuzlu su gargarası kullanmak
  • Havayı bir nemlendirici veya kaynayan su ile nemlendirmek
  • Pastil veya boğaz spreyi kullanmak
  • Ateşi ve ağrıyı azaltmak için reçetesiz satılan ağrı kesici ilaçlar almak

4- Bademcik taşı nasıl yok edilir?

Çoğu tonsillolit yani bademcik taşı zararsızdır, ancak çoğu insan kötü kokabileceği veya rahatsızlığa neden olabileceği için onları çıkarmak ister. Tedavi, ev ilaçlarından tıbbi prosedürlere kadar uzanmaktadır.

  • Gargara

Tuzlu suyla kuvvetli bir şekilde gargara yapmak boğaz rahatsızlığını hafifletebilir ve bademcik taşlarının yerinden çıkmasına yardımcı olabilir. 

  • Öksürük

Enerjik şekilde öksürmek, taşların gevşemesine yardımcı olabilir.

  • Manuel kaldırma

Diş fırçası gibi sert cisimlerle taşları kendi kendinize çıkarmanız tavsiye edilmez. Bademcikleriniz hassas dokulardır, bu nedenle nazik olmak önemlidir. Bademcik taşlarını elle çıkarmak riskli olabilir ve kanama ve enfeksiyon gibi komplikasyonlara yol açabilir. Bir şey denemeniz gerekiyorsa, pamuklu çubuk kullanmak daha iyi bir seçimdir.

Taşlar özellikle büyürse veya ağrıya ve kalıcı semptomlara neden olursa, küçük cerrahi prosedürler önerilebilir.

  • Lazer bademcik kriptolizi

Bu işlem sırasında bademcik taşlarının yerleştiği yerler ortadan kaldırmak için lazer kullanılır. Bu prosedür genellikle lokal anestezi kullanılarak gerçekleştirilir. Rahatsızlık ve iyileşme süresi genellikle minimumdur.

  • Bademcik ameliyatı

Bademcik ameliyatı, bademciklerin ameliyatla alınmasıdır. Bu prosedür bir neşter, lazer veya koblasyon cihazı kullanılarak yapılabilir. Bademcik taşları için bu ameliyatın yapılması tartışmalıdır. Bademcik taşları için tonsillektomi öneren doktorlar, bunu yalnızca ağır, kronik vakalarda ve diğer tüm yöntemler başarısızlıkla sonuçlandıktan sonra kullanma eğilimindedir.

  • Antibiyotikler

Bazı durumlarda bademcik taşlarını yok etmek ve bademcik taşlarının gelişmesinde ve büyümesinde önemli rol oynayan bakteri sayısını azaltmak için antibiyotikler kullanılır.

Antibiyotiklerin dezavantajı, taşların altında yatan nedeni tedavi etmemeleri ve kendi potansiyel yan etkileriyle birlikte gelmeleridir. Ayrıca uzun süreli kullanılmamalıdırlar, bu da bademcik taşlarının antibiyotik kullanmayı bıraktıktan sonra muhtemelen geri döneceği anlamına gelir.

Yorum Yap
BİLGİ ALMAK İSTİYORUM
Horlama Tedavisi Bilgi ve
Randevu Formu
Takip Et Abone Ol